Hoe ziet innovatie er in de praktijk uit? Dat zagen bewindspersonen de afgelopen tijd bij Nationaal Groeifondsprojecten waar zij vanuit hun departement voor verantwoordelijk zijn. Van de ETpathfinder in Maastricht tot Ombion in Utrecht. De innovatieve projecten vertalen beleidsprioriteiten naar concrete resultaten en laten tastbaar zien welke impact ze gaan maken. Zeven werkbezoeken op een rij.
ETpathfinder: op weg naar de Einstein Telescope
Gehuld in blauwe pakken liepen minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Rianne Letschert en haar Noordrijn-Westfaalse collega Ina Brandes door de cleanroom van de ETpathfinder in Maastricht. Het plan is om van dit R&D- en testcentrum hét Europese centrum voor lage frequentie-onderzoek naar zwaartekrachtgolven te maken, en over de voortgang richting de kandidatuur voor de Einstein Telescope in de Euregio Maas-Rijn.

Rianne Letschert bij Einstein Telescope 
Derk Boswijk bij POLARIS
POLARIS: van RF-onderzoek naar toepassing
Hoe zetten we Nederlands hightech RF-onderzoek sneller om in toepassingen en nieuwe bedrijvigheid? Die vraag stond centraal tijdens de tweede POLARIS Town Hall Meeting in Amersfoort. Staatssecretaris van Defensie Derk Boswijk hield een keynote over de rol van de overheid bij het versnellen van hightech-innovatie. "Alle vakgebieden kunnen van elkaars innovaties profiteren", zei hij. Ook in het militaire domein ontstaan ontwikkelingen die boven de markt uitstijgen. Die hoopt hij te vinden met initiatieven als POLARIS. Kennisinstellingen, overheid, mkb-bedrijven en grote spelers als Philips en Thales werken binnen het project aan de volgende generatie RF-systemen. Dat levert snellere MRI-scans op, sterkere telecom zoals 6G en betere radartechnologie voor onze nationale veiligheid.
Ombion: betere medicijnen, minder proefdieren
Staatssecretaris Silvio Erkens van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) bracht een werkbezoek aan Ombion Centre for Animal-free Biomedical Translation op het Utrecht Science Park. Tijdens de rondleiding zag hij hoe hersenorganoïden helpen om ALS beter te begrijpen en hoe onderzoekers met patiëntencellen en kraakbeen-op-een-chip werken aan behandelingen voor artrose en reumatoïde artritis. Ombion wil veelbelovende methoden verder brengen tot technieken die bedrijven, zorgprofessionals en regelgevende instanties echt kunnen gebruiken.
CropXR: sterkere gewassen met minder middelen
Staatssecretaris Silvio Erkens bezocht ook Wageningen University & Research Open Teelten. Op het aardappelproefveld maakte hij kennis met het Nationaal groeifondsprogramma CropXR, waar onderzoekers en bedrijven met data, simulatiemodellen en AI werken aan weerbare gewassen voor duurzame en klimaatadaptieve landbouw. De WUR onderzoekt er aardappelen die met Nieuwe Genomische Technieken (NGT) beter bestand zijn tegen Phytophthora. Het proefveld laat zien hoe goed ze zich houden en hoeveel gewasbeschermingsmiddelen ze nodig hebben. Europa geeft deze technieken meer ruimte, een stap waar Nederland zich hard voor heeft gemaakt.

Silvio Erkens bij Ombion 
Willemijn Aerdts bij Future Network Services
Future Network Services: 6G in de praktijk
Staatssecretaris Digitale Economie en Soevereiniteit Willemijn Aerdts bezocht het 6G Fieldlab Delft op de campus van de TU Delft. Ze kreeg een inkijk in innovaties rond de volgende generatie mobiele netwerken, met toepassingen in AI, industrie en antennetechnologie. Van robothonden die fabrieken inspecteren tot slimme apparatuur voor het testen van antennes: de impact van 6G werd concreet. Altum RF, ANTENNEX, Do IoT Fieldlab, The Vydar Group en SAM XL lieten demo's zien. De betrokken startups benadrukten dat zowel de financiering als het netwerk van het programma cruciaal zijn voor hun groei.
Toekomstbestendige Leefomgeving: biobased bouwen opschalen
Minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening Elanor Boekholt-O'Sullivan opende TNO BioBuilt in Zoetermeer. In deze proeffabriek ontwikkelen, testen en schalen bedrijven circulaire en biobased bouwmaterialen op. Ze experimenteren met productsamenstellingen en productieprocessen en valideren materialen voordat ze investeren in grootschalige productielijnen. Dat verkleint hun risico's en versnelt de stap naar de markt. "De uitdaging is om de productie van biobased materialen op te schalen, zodat deze materialen ook echt in onze woningen kunnen worden toegepast", aldus de minister. BioBuilt is mede mogelijk gemaakt door het Nationaal Groeifondsproject Toekomstbestendige Leefomgeving.

Elanor Boekholt-O'Sullivan bij Toekomstbestendige Leefomgeving 
Sophie Hermans bij NXTGEN Hightech
NXTGEN Hightech: kunstnier uit de kas
Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Sophie Hermans zag in De Lier hoe telers bijdragen aan medische innovatie. Bij tuinbouwbedrijf Innogrowers wordt dit jaar voor het eerst op grote schaal de Jack Bean geteeld. Deze boon bevat een grondstof die nodig is voor de afbraak van ureum, een afvalstof die dialyse uitspoelt. De draagbare kunstnier Neokidney moet nierpatiënten meer vrijheid geven bij hun dialysebehandeling. De Nierstichting, Nextkidney, Wageningen University & Research, UMC Utrecht, het Jack Bean-consortium, Coöperatie Canavalia en NXTGEN Hightech bundelen hun krachten om medische innovatie te versnellen.